[nesnesiz]

• Onursuz sayılacak veya gülünç olacak bir duruma düşmekten üzüntü duymak, mahcup olmak

  Düğün sofrasında kendisinden başka böyle çatal tutanı göremeyince pek utandı. - Aka Gündüz

[-den]

• Sıkılmak

  Hayır, edebiyattan değil, karşısında şimdiden aczini duyduğum okuyucudan utanıyorum. - Ahmet Haşim

[-den]

• Çekinmek

  Birbirimizden utanarak karşı karşıya on dakika sustuk. - Yusuf Ziya Ortaç

Ata Sözleri ve Deyimler

• utananın oğlu kızı olmamış
• utanıp sıkılmadan

[nesnesiz]

• Ulama işi yapılmak

  Birbirine ulanan koridorlar boyunca yürüyorum. - İnci Aral

[-i]

• Una bulamak, üzerine un serpmek

• Un bulaştırmak

[-e]

[halk ağzında]

• Utma işi yapılmak veya utma işine konu olmak

[isim]

• Usta olma durumu

• Beceriklilik, el uzluğu, maharet

  Balık adamlıkta yirmi yıllık tecrübesine, ustalık ve alışkanlığına rağmen bir tuhaf heyecan duyuyordu. - Yaman Koray

[-i]

• Aklında kalmamak, hatırlamamak

  Biz şimdi Evliya'nın hayalhanesinden aktardığı tatları unutmadan gerçeklere dönelim. - Aydın Boysan

• Bir şeyi dalgınlıkla bir yerde bırakmak

• Bir şeyi yapamaz duruma gelmek

  Onu da bilirdim eskiden memleketteyken amma sonradan unuttum. - Osman Cemal Kaygılı

• Bağışlamak

  Onun yersiz davranışlarını çoktan unuttum.

• Gereken önemi vermemek, üstünde durmamak

  İçinde kabaran sevinçten vücudunun berelerini unutarak uyudu. - Halide Edip Adıvar

• Hatırdan, gönülden çıkarmak

  İyiliğini de ölünceye kadar unutmam. - Memduh Şevket Esendal

[-den]

• Tekrarlanması, uzun sürmesi dolayısıyla bir şeyden hoşlanmaz veya sıkılır duruma gelmek, bıkmak, bezmek

  Bir iskele kuşu gibi bir aşağı bir yukarı dolaşmaktan da usandım. - Ercüment Ekrem Talu

[-i]

• Ulumasını sağlamak

  Şimdi ezanın sustuğu bu öksüz yurtlara çanlarını ulutmak için Selanik'e vapur vapur gelen Kafkasya Rumları yerleşiyorlardı. - Ömer Seyfettin

[-i]

• Bir kimseye bir davranışta bulunmasını veya bulunmamasını söylemek, ikaz etmek

  Mustafa Kemal Paşa gittikten sonra gelen mebuslar beni uyarıyorlardı. - Falih Rıfkı Atay

• Görevini gereği gibi yapmayan kimseye nasıl davranması gerektiğini hatırlatmak, ihtarda bulunmak

[biyoloji]

• Bir canlının herhangi bir organını dıştan bir etki ile görev yapmaya zorlamak

[halk ağzında]

• Öğütle yola getirmeye çalışmak

[halk ağzında]

• Uyandırmak

[isim]

• Uygun olma durumu, uygunluk

[nesnesiz]

• Uyku durumundan çıkmak

  Seher vaktine yakın uyanmışım. - Necip Fazıl Kısakürek

• Bitkiler canlanıp yeşermeye başlamak

  Tomurcuklar patlamış, tabiat iyiden iyiye uyanmıştı. - Burhan Felek

• Belirmek, ortaya çıkmak, depreşmek

  Sevda, dedim, gönlümde bir coşkun ateş dalgalandı / Gözüm daldı, hayalimde yine binbir zevk uyandı - Enis Behiç Koryürek

[mecaz]

• Gerçekleri anlar, kavrar duruma gelmek

[mecaz]

• Bilgisizlikten kurtulmak

[argo]

• Cinsel yönden hazır duruma gelmek

[isim]

• Uslu olma durumu

  Bir kavga çıkarırlar, kan bile dökebilirlerdi. Ancak nedense uslulukları tuttu. - Memduh Şevket Esendal

[nesnesiz]

• Umma durumu yaratılmak veya umma durumuna konu olmak

  Ne kadar beklenmez, umulmaz iş varsa benim karşıma çıkıyor. - Peyami Safa

[isim]

• Uşak olma durumu

  Uşaklık, ayvazlık istihkakın yokken bu rütbeye gelmişsin. - Namık Kemal

[mecaz]

• Birinin, kendi öz saygısı pahasına başkasına yaptığı hizmet

Ata Sözleri ve Deyimler

• uşaklık etmek

[nesnesiz]

• Uzamasına sebep olmak, uzamasını sağlamak

  Saç uzatmak. Tırnak uzatmak.

[-i]

• Başı, kolları veya bacakları bir yere yöneltmek

  Koğuşun açık duran kapısından hastalar başlarını uzatıp koridordakilere, yerde duran sedyeye bakıyorlar. - Memduh Şevket Esendal

[-e]

• Bir şeyi vermek için birine yöneltmek

  Şu köşe rafında toz şeker kutusu var, uzatıver bana. - Aka Gündüz

• Germek

  İp uzatmak.

• Konuşmayı, tartışmayı sürdürmek

  Her iki odadan üçer beşer kişi lakırtıyı uzattılar. - Memduh Şevket Esendal

[-e]

• Vermek, göndermek

  Can, topu Zeki'ye uzattı..

[-i]

• Süreyi artırmak, temdit etmek

  Yıllardır beklediği bu zevkli anları mümkün olduğu kadar uzatmak istediği her hâlinden belliydi. - İhsan Oktay Anar

Ata Sözleri ve Deyimler

• uzatmayalım