[isim]

[dil bilgisi]

• Mastar (I)

[isim]

• Meyletmek işi, temayül

• `ne yapabilirim, elden ne gelir?` anlamında kullanılan bir söz

Ata Sözleri ve Deyimler

• ne âlem
• ne âlemde?
• ne alıp veremiyor?
• ne arar (veya onda ... ne gezer)
• ne arıyor
• ne biçim?
• ne buyrulur?
• ne çare
• ne çıkar
• ne çiçektir, biliriz
• ne dedim de
• ne demek?
• ne demek olsun
• ne demeye
• ne denir (veya dersin)
• ne denli
• ne de olsa
• ne dese beğenirsin?
• nedir ki
• ne diye?
• ne ekersen onu biçersin
• ne fayda
• ne gam
• ne gezer
• ne gibi?
• ne gözle bakmak
• ne güne duruyor?
• ne günlere kaldık!
• ne haber?
• ne hacet
• ne haddine!
• ne hâlde?
• ne hâli varsa görsün
• ne hikmetse (veya hikmettir)
• ne idiği belirsiz
• ne imiş?
• ne ise
• ne istediğini bilmek
• ne iyi!
• ne kadar
• ne kadar olsa
• ne kadar varsa
• ne lazım
• neler
• neler de neler, maydanozlu köfteler
• neler neler
• ne mal olduğunu bilmek (veya anlamak)
• ne mene
• ne menem
• ne mümkün
• ne münasebet!
• ne o?
• ne olacak!
• ne olduğunu bilememek
• ne oldum delisi olmak
• ne olur (veya olursun veya olursunuz)
• ne olursa olsun
• ne oluyor?
• ne pahasına olursa olsun
• ne söylüyorsun?
• ne var ki
• ne yaparsın (veya yapmalı) ki
• ne yapıp yapıp
• ne yaptığını bilmemek
• ne yazar
• ne yazık ki
• neye uğradığını bilememek (veya anlamamak veya şaşırmak)
• neyin nesi (kimin fesi)
• neymiş
• ne yüzle

[isim]

• Tüylenmek işi

[nesnesiz]

[halk ağzında]

• Yağmur, hafif ve ince yağmak

[sıfat]

• Eylemi olmayan

[isim]

• Peylenmek işi

[nesnesiz]

• Bir şeyi önceden kendine ayırtmak

  Ta uçta kendime bir yer peyleyip sineyim derken Gazi seslendi. - Yakup Kadri Karaosmanoğlu

• Temin etmek, sağlamak

• Ismarlamak

  Günlerce uzak köylerden jandarmalar, şöhretli zağarlar getiriyorlar, kış için tavşan avına tazılar peyliyorlardı. - Refik Halit Karay

[zarf]

• Zamanında, uygun zamanda

• Bir zamanlar

  Vaktiyle Göksel bile bu soğukkanlılığım karşısında hayrete düşmüştü. - Nazım Hikmet

• Oldukça eski bir zamanda

[zarf]

• Aşırı bir biçimde, fazla, o kadar çok, o derece

  Yüreğimizdeki uygarlaşma ateşi öylesine harlı yanıyordu ki hatalarımızı görmüyorduk. - Ayşe Kulin

[isim]

• Ağızdan ağıza dolaşan, kesinlik kazanmayan haber, rivayet

  Önce kulaktan kulağa fısıldanan bu söylentilerin meclis kürsülerinde açıkça ifade edildiği oluyordu. - Yakup Kadri Karaosmanoğlu

[-i]

• Düşündüğünü veya bildiğini sözle anlatmak

  Bu konak için de yine senelerden beri aynı şeyi söylerim. - Reşat Nuri Güntekin

• Bir düşünceyi ileri sürmek, ortaya atmak

  Hececiler kendilerinden sonra yeni bir edebî neslin yetişmediğini söylüyorlar. - Sait Faik Abasıyanık

• Yapılmasını istemek

[nesnesiz]

• Türkü, şarkı vb. okumak

  Kanto söyler gibi hareketler ve taklitlerle söylediği şarkılar pek eğlenceli şeylerdi. - Reşat Nuri Güntekin

[nesnesiz]

• Yazmak, düzmek

  Şiir söylemek.

[-e]

• Haber vermek

  Benim burada nasıl yaşadığımı görenler gidip babama da söylerler. - Abdülhak Şinasi Hisar

[-e]

[-i]

• Önceden bildirmek, tahmin etmek

  Bir değil iki tane olduğunu size söylemiştim. - Refik Halit Karay

[mecaz]

• Sipariş etmek

[nesnesiz]

[mecaz]

• Herhangi bir şeyi bildirmek, anlatmak, demek istemek, hatırlatmak

  Ne söyler bu türküler / Ay karanlık gecelerde yüzen gemiler - Necati Cumalı

Ata Sözleri ve Deyimler

• söylemediğini bırakmamak
• söyleyeceği olmak

[isim]

• Söylenmek işi

[isim]

• Söyletmek işi

[isim]

• Karmaşık sorunların çözümünde ve incelenmesinde bilimsel ve özellikle matematiksel yöntemlerin uygulanışı