[-e]

[-i]

• Bilgi vermek, izah etmek

  Gece sabaha kadar düşündüğü şeyleri babasına da anlatmak isterdi. - Peyami Safa

• Bir konu üzerinde açıklama yapmak, açıklamada bulunmak

[nesnesiz]

• Nakletmek

  Sonra bir hikâye anlattı. - Abdülhak Şinasi Hisar

Ata Sözleri ve Deyimler

• anlata anlata bitirememek

[isim]

• Akran olma durumu

[-i]

• Kana bulamak

[isim]

• Kanlanmak işi

[isim]

• Işık olmama durumu

  Karanlıkta duyduğumuz çam kokularına artık yakınlaştığımız denizin rutubeti karışıyordu. - Hamdullah Suphi Tanrıöver

[sıfat]

• Işıksız

[mecaz]

• Üzüntü, sıkıntı, perişanlık

  Demiştim ya, bütün memleketi bir yas karanlığı kaplamıştı. - Yakup Kadri Karaosmanoğlu

[sıfat]

[mecaz]

• Yasalara, töreye uygun olmayan

  Bu karanlık işlerin hesabını sorarlar. - Memduh Şevket Esendal

[sıfat]

[mecaz]

• Gereğince anlaşılıp bilinemeyen, ne olacağı, sonu belli olmayan (durum)

  Fahri'nin gözlerinde karanlık bir ifade var, umutsuzluk, öfke karışımı bir şey. - Ahmet Ümit

[sıfat]

[mecaz]

• Karışık

Ata Sözleri ve Deyimler

• karanlığa gömülmek
• karanlığa kalmak
• karanlığı deşmek (veya yırtmak)
• karanlık basmak (veya çökmek)
• karanlık etmek
• karanlık kesilmek
• karanlıkta göz kırpmak

[sıfat]

• Üzerine katran sürülmüş olan

• İçine katran karışmış veya karıştırılmış olan

• Birleşiminde katran olan

[-e]

[halk ağzında]

• Şaşmak, şaşırmak

[sıfat]

• Arslanı olan

[isim]

[tarih]

• Osmanlı Devleti'nde kullanılan arslan baskılı gümüş sikke

[sıfat]

• Anlamla ilgili, semantik

[isim]

• Yiğitlik, cesaretlilik

[isim]

• İnsan olma durumu, insaniyet

• İnsanca davranma, insaniyet

  Bakışları insanlıktan çıkmış, sanki karşımda ürkmüş, azgın bir hayvan var. - Ahmet Ümit

• İnsanların tümü, beşeriyet

  İnsanlığın belli bir sonuca yöneldiğini gösterir hiçbir alamet yok. - Cemil Meriç

• Doğru dürüst insana yakışır durum, adamlık, âdemiyet

• İnsanı insan yapan, insanın doğasını oluşturan niteliklerin hepsi, insaniyet

  Bugün her şeye karşın en güçlü günlerimi yaşıyorsam bunu gördüğüm insanlık eğitimine borçluyum. - Azra Erhat

• İnsanın değerini, saygınlığını veren öz, insana yaraşır yaşama ve düşünme ilkesi, insaniyet

  Benim ona fenalık etmem, insanlığa aykırı bir şeydir. - Reşat Nuri Güntekin

• İnsanı sevme, insan sevgisi, insancıl olma, insaniyet

  Öyle kimseler ki, insana insanlık dersi verebilirler. - Yakup Kadri Karaosmanoğlu

Ata Sözleri ve Deyimler

• insanlık etmek
• insanlık sende kalsın
• insanlıktan çıkmak

[isim]

• Kanlı olma durumu

[sıfat]

• Katmanları olan, katmanlardan oluşan, tabakalı

[sıfat]

• Liman gibi kullanılan, liman kurmaya elverişli (yer)

• Yatışmış, dalgasız, sakin (deniz, hava)

[isim]

• Oranlamak işi, tahmin, kıyas